بندر ترکمن
معرفی و تصاویر
معرفی کامل بندر ترکمن
بندر ترکمن در غرب استان گلستان و در ساحل شرقی دریای خزر قرار دارد و مرکز شهرستان ترکمن است. این شهر به‌خاطر ترکیب فرهنگ ترکمنی، ساحل خزر، بازارهای محلی، اسب ترکمن، صنایع‌دستی و نزدیکی به آشوراده و میانکاله یکی از متفاوت‌ترین مقاصد گردشگری شمال ایران محسوب می‌شود. جمعیت شهر در سرشماری ۱۳۹۵ حدود ۵۴ هزار نفر ثبت شده است. (Wikipedia)
۱. بندر ترکمن کجاست؟
بندر ترکمن در غربی‌ترین بخش استان گلستان قرار گرفته است.
از نظر جغرافیایی:
-
شمال: محدوده گمیشان و ترکمن‌صحرا
-
شرق: مناطق داخلی استان گلستان
-
جنوب: کردکوی و بندرگز
-
غرب: دریای خزر و محدوده آشوراده و میانکاله
یکی از ویژگی‌های جالب شهر، بافت نسبتاً منظم و شطرنجی خیابان‌هاست. شهر در دوره پهلوی اول با نقشه‌ای مهندسی‌شده توسعه پیدا کرد و بخش زیادی از خیابان‌ها ساختار منظم دارند. (مجله گردشگری دوراچی)
۲. تاریخچه شهر
بندر ترکمن از شهرهای نسبتاً جدید شمال ایران است.
این شهر در ۱۳۰۶ شمسی بنیان‌گذاری شد و در دوره پهلوی با نام بندر شاه شناخته می‌شد. ایجاد راه‌آهن و اسکله باعث شد شهر به یکی از نقاط مهم ارتباطی و تجاری منطقه تبدیل شود. (turkoman.wordpress.com)
بعد از انقلاب نام شهر به بندر ترکمن تغییر کرد.
در گذشته شهر دارای چند اسکله بود، اما امروزه بخش گردشگری و اسکله موجود، مهم‌ترین نقطه ساحلی شهر محسوب می‌شود. (Wikiloc | Munduko Ibilbideak)
۳. مردم بندر ترکمن
یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های بندر ترکمن، فرهنگ ترکمنی است.
جمعیت شهر عمدتاً ترکمن هستند و این موضوع را تقریباً در همه بخش‌های زندگی شهری می‌توان دید:
-
پوشش سنتی
-
زبان ترکمنی
-
غذا
-
موسیقی
-
صنایع‌دستی
-
اسب‌داری
-
قالی و نمد
-
آداب و رسوم
-
مراسم عروسی
-
اعیاد و جشن‌ها
زبان ترکمنی در کنار فارسی در فضای اجتماعی شهر حضور پررنگی دارد. (نورنیوز)
۴. مهم‌ترین خیابان‌ها و محورهای شهری
برای شناخت شهر، چند محور مهم را باید بشناسیم.
طبق منابع محلی، از خیابان‌ها و محورهای شناخته‌شده شهر می‌توان به:
-
خیابان استقلال
-
خیابان آزادی
-
خیابان اسپریس
-
خیابان شهرداری
-
بلوار پاسداران
-
بلوار بهشتی
اشاره کرد. (Agahi Golestan)
البته برای مسافر، اهمیت خیابان‌ها بیشتر از نظر دسترسی به مرکز شهر، بازار، رستوران‌ها و مسیر اسکله است.
محور اسکله
مهم‌ترین محور گردشگری شهر، مسیر منتهی به اسکله بندر ترکمن است.
در این محدوده:
-
بازارچه
-
رستوران
-
فضای ساحلی
-
قایق‌ها
-
فضای تفریحی
-
دسترسی به قایق‌های آشوراده
قرار گرفته است.
اسکله بندر ترکمن یکی از نقاط اصلی گردشگری شهر است و در داده‌های نقشه‌ای فعلی نیز به‌عنوان جاذبه گردشگری ثبت شده است.
۵. مهم‌ترین جاذبه شهر؛ اسکله
اگر مسافر فقط چند ساعت برای دیدن بندر ترکمن وقت داشته باشد، اسکله مهم‌ترین نقطه شروع است.
در اسکله می‌توان:
-
قدم زد
-
غروب را تماشا کرد
-
قایق‌سواری کرد
-
از بازارچه خرید کرد
-
غذا خورد
-
به سمت آشوراده حرکت کرد
-
فضای ساحلی را تجربه کرد
در اطراف اسکله نیز بازارچه و مراکز فروش صنایع‌دستی و محصولات محلی قرار دارند. (Khabar Farsi)
۶. جزیره آشوراده
آشوراده مهم‌ترین جاذبه طبیعی اطراف بندر ترکمن است.
برای رسیدن به آن، معمولاً از اسکله بندر ترکمن و قایق‌های محلی استفاده می‌شود. (Khabar Farsi)
آشوراده از نظر محیط‌زیستی اهمیت زیادی دارد و در محدوده تالاب‌ها و زیستگاه‌های ارزشمند میانکاله قرار گرفته است.
نکته مهم برای مسافر
آشوراده را نباید صرفاً یک «ساحل تفریحی» تصور کرد.
اهمیت اصلی آن بیشتر در:
-
طبیعت
-
پرندگان مهاجر
-
تالاب
-
چشم‌انداز
-
تاریخ منطقه
-
حیات‌وحش
است.
بنابراین شرایط بازدید و فعالیت‌های مجاز ممکن است با توجه به وضعیت محیط‌زیست و مقررات منطقه تغییر کند.
۷. بازارچه ساحلی
یکی از جذاب‌ترین قسمت‌های سفر برای گردشگر، بازارچه اطراف اسکله است.
محصولاتی که معمولاً می‌توان پیدا کرد:
-
لباس ترکمنی
-
شال و روسری
-
نمد
-
قالی و قالیچه
-
گلیم
-
زیورآلات
-
صنایع‌دستی
-
خوراکی‌های محلی
-
شیرینی‌های سنتی
بازار بزرگ بندر ترکمن نیز یکی از مراکز خرید شهر است.
۸. دوشنبه‌بازار
یکی از معروف‌ترین تجربه‌های خرید در بندر ترکمن دوشنبه‌بازار است.
این بازار بیشتر از اینکه یک مرکز خرید مدرن باشد، تجربه‌ای از بازار محلی ترکمن‌هاست.
در آن می‌توان محصولات مختلفی از جمله:
-
ماهی
-
محصولات کشاورزی
-
لبنیات
-
برنج
-
صنایع‌دستی
-
لباس ترکمنی
-
گلیم
-
فرش
-
نمد
-
زیورآلات
را پیدا کرد. (Wikiloc | Munduko Ibilbideak)
اگر تور شما دوشنبه در بندر ترکمن است، دوشنبه‌بازار ارزش قرار گرفتن در برنامه را دارد.
۹. اسب ترکمن
اسب یکی از نمادهای فرهنگی منطقه ترکمن‌صحراست.
در اطراف بندر ترکمن و مناطق روستایی اطراف، اسب‌داری و پرورش اسب ترکمن اهمیت زیادی دارد.
مسافر ممکن است در مناطق اطراف با:
-
اصطبل‌ها
-
مزارع پرورش اسب
-
مسابقات اسب‌دوانی
-
سوارکاری
مواجه شود.
در محدوده منطقه نیز مجموعه‌ها و مزارع گردشگری مرتبط با اسب ترکمن وجود دارد.
۱۰. فرهنگ و پوشش مردم
یکی از چیزهایی که بندر ترکمن را از بسیاری از شهرهای شمالی جدا می‌کند، ظاهر و فرهنگ متفاوت مردم است.
در شهر می‌توان پوشش سنتی ترکمنی را به‌خصوص در میان زنان مشاهده کرد.
همچنین:
-
موسیقی ترکمنی
-
صنایع‌دستی
-
فرش
-
نمد
-
سوزن‌دوزی
-
اسب
-
غذاهای ترکمنی
بخش مهمی از هویت گردشگری شهر را تشکیل می‌دهند. (نورنیوز)
۱۱. غذاهای معروف
اگر بخواهی تجربه بندر ترکمن را کامل کنی، غذا هم مهم است.
از غذاهای منطقه می‌توان به:
چکدرمه، بورک، انواع غذاهای برنجی و غذاهای محلی ترکمنی
اشاره کرد.
در شهر نیز رستوران‌های مختلف فعالیت می‌کنند؛ برای نمونه:
رستوران سیلا
)رستوران سیلا (صبحانه نهار شام چگدرمه Address: W35C+Q4Q, Bandar-e Torkman, Golestan Province, Iran Phone: +989380681532
غذاهای ترکمنی و وعده‌های صبحانه، ناهار و شام ارائه می‌کند.
Turkish Food نیز در خیابان آزادی قرار دارد.
۱۲. حمل‌ونقل در بندر ترکمن
اینجا یک نکته مهم وجود دارد:
بندر ترکمن شهر مترو نیست.
یعنی نباید انتظار شبکه حمل‌ونقل عمومی مشابه تهران، مشهد یا حتی شهرهای بزرگ شمالی را داشته باشید.
🚕 تاکسی
تاکسی یکی از اصلی‌ترین روش‌های جابه‌جایی در شهر است.
برای گردشگر، تاکسی برای رفتن به:
-
اسکله
-
بازار
-
هتل
-
ترمینال
-
ایستگاه راه‌آهن
کاربردی است.
🚗 خودروی شخصی
برای گردش در اطراف شهر، خودروی شخصی بسیار کاربردی‌تر است؛ مخصوصاً اگر بخواهید به:
-
گمیشان
-
ترکمن‌صحرا
-
روستاهای اطراف
-
تالاب‌ها
-
مناطق اسب‌داری
بروید.
🚌 اتوبوس
شبکه اتوبوس شهری در مقیاس گسترده مانند شهرهای بزرگ وجود ندارد؛ بنابراین گردشگر نباید برنامه سفر خود را بر مبنای اتوبوس شهری تنظیم کند.
۱۳. راه‌آهن
راه‌آهن در تاریخ شکل‌گیری بندر ترکمن نقش مهمی داشته است و شهر از نقاط قدیمی شبکه ریلی شمال ایران محسوب می‌شود. (turkoman.wordpress.com)
امروز برای گردشگر، اگر از مسیر ریلی استفاده کند، تاکسی برای جابه‌جایی داخل شهر اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
۱۴. فرودگاه
بندر ترکمن فرودگاه مسافری ندارد.
برای سفر هوایی، معمولاً باید از فرودگاه‌های منطقه استفاده کرد و ادامه مسیر را زمینی طی کرد.
نزدیک‌ترین گزینه مهم برای پروازهای برنامه‌ای، فرودگاه بین‌المللی گرگان است.
بنابراین اگر برای تور از تهران مسافر می‌آوری، معمولاً مسیر زمینی/ترکیبی باید از قبل برنامه‌ریزی شود.
۱۵. وضعیت خیابان‌ها و ترافیک
بندر ترکمن در مقایسه با شهرهایی مانند رشت، ساری یا گرگان، شهر کوچک‌تر و کم‌تراکم‌تری است.
در روزهای معمولی، تردد شهری خیلی سنگین نیست.
اما یک استثنا وجود دارد:
محدوده اسکله و بازار
در:
-
تعطیلات
-
پنجشنبه و جمعه
-
نوروز
-
تابستان
-
روزهای پرتردد گردشگری
محدوده اسکله و بازار می‌تواند شلوغ شود.
پس اگر تور گروهی دارید، بهتر است زمان ورود اتوبوس و محل توقف خودرو از قبل مشخص شود.
۱۶. وضعیت آب‌وهوا
بندر ترکمن در کنار خزر قرار دارد، اما آب‌وهوایش دقیقاً مشابه شهرهای بسیار مرطوب مازندران نیست.
منطقه تحت تأثیر هم‌زمان:
دریای خزر + ترکمن‌صحرا
قرار دارد.
به همین دلیل شرایط آب‌وهوایی می‌تواند نسبت به شهرهایی مثل رامسر یا نوشهر خشک‌تر باشد.
برای گردشگر
تابستان:
-
گرم
-
نسبتاً شرجی
-
مناسب‌تر برای برنامه‌های ساحلی در ساعات خنک‌تر
پاییز:
-
بسیار مناسب طبیعت‌گردی
-
هوای خنک‌تر
-
چشم‌انداز مناسب
زمستان:
-
سردتر و بادخیزتر
-
مناسب‌تر برای کسانی که با هوای سرد مشکلی ندارند
بهار:
-
یکی از زمان‌های جذاب برای سفر
۱۷. اقتصاد مردم
اقتصاد منطقه فقط گردشگری نیست.
فعالیت‌های مهم شامل:
-
کشاورزی
-
دامداری
-
ماهیگیری
-
صنایع‌دستی
-
تجارت محلی
-
پرورش اسب
-
گردشگری
است.
به‌خصوص اسب ترکمن و صنایع‌دستی ترکمنی بخش مهمی از هویت اقتصادی و فرهنگی منطقه هستند.
۱۸. چیزی که بندر ترکمن را متفاوت می‌کند
اگر بخواهم بندر ترکمن را با شهرهای معروف شمال مقایسه کنم، جذابیتش بیشتر از جنس:
جنگل + فرهنگ محلی + ساحل + بازار + ترکمن‌صحرا + اسب
است.
یعنی اگر کسی دنبال:
جنگل‌های فوق‌العاده انبوه مثل رامسر
باشد، بندر ترکمن مقصد اصلی او نیست.
اما اگر دنبال:
یک شهر شمالی متفاوت با فرهنگ قومی زنده، بازار محلی، ساحل، قایق‌سواری، آشوراده و فضای ترکمن‌صحرا
باشد، بندر ترکمن مقصد بسیار متفاوتی است.
-
بندر ترکمن – کاور چک‌لاین ۲
